Karen Horney was een invloedrijke Duits-Amerikaanse psychoanalytica die bekendstaat om haar bijdragen aan de psychodynamische theorie, vooral op het gebied van feministische psychologie en neurose. Ze ontwikkelde alternatieve ideeën voor de klassieke theorieën van Freud en legde de basis voor een meer sociaal-cultureel begrip van psychologische stoornissen.
Wie Karen Horney was
Karen Horney was een psychoanalytica van Duitse afkomst die later naturaliseerde tot Amerikaanse burger. Ze werd geboren in 1885 in Hamburg, Duitsland. In een tijd waarin de psychoanalyse werd gedomineerd door Sigmund Freuds ideeën, ontwikkelde Horney haar eigen theoretische benadering die afweek van de klassieke Freudiaanse leer. Ze vestigde zich in de Verenigde Staten in de jaren 1930 en werd een belangrijke stem binnen de psychoanalytische gemeenschap in New York.
Waar Karen Horney om bekend staat
Karen Horney staat vooral bekend om haar kritiek op Freud, met name zijn theorieën over vrouwelijke psychologie en seksualiteit. Ze stelde dat veel psychologische problemen voortkomen uit sociale en culturele factoren in plaats van uitsluitend uit biologische driften. Ze is eveneens bekend vanwege haar werk over neurotische persoonlijkheden en de ontwikkeling daarvan, waarbij ze de nadruk legde op angst, vijandigheid en de behoefte aan genegenheid als kernfactoren.
Kernideeën van Karen Horney
Een van de kernideeën van Horney was dat neurose voortkomt uit fundamentele angst, die ontstaat door verstoorde relaties in de vroege kindertijd. Ze identificeerde drie belangrijkste copingstrategieën: bewegen naar mensen toe, bewegen tegen mensen in en zich terugtrekken van mensen. Daarnaast pleitte ze voor een herwaardering van de vrouwelijke psychologie, waarbij ze het idee verwierp dat vrouwen lijden aan penisnijd. Ze introduceerde in plaats daarvan het concept van ‘womb envy’ (baarmoederafgunst). Horney beklemtoonde dat psychologische ontwikkeling sterk beïnvloed wordt door culturele en maatschappelijke contexten, wat haar tot een vroege pionier maakte van de feministische psychologie.
Womb Envy
Het concept van ‘womb envy’ werd door Karen Horney voorgesteld als tegenhanger van Freuds theorie over penisnijd. Zij stelde dat mannen gevoelens van minderwaardigheid kunnen ervaren vanwege hun onvermogen om leven te baren. Deze afgunst zou bijdragen aan gedragingen waarbij mannen zich willen bewijzen of vrouwen sociaal willen onderdrukken. Dit idee speelde een cruciale rol in het blootleggen van culturele vooroordelen binnen de klassieke psychoanalyse.
Boeken van Karen Horney
Karen Horney schreef meerdere invloedrijke boeken waarin ze haar ideeën over neurose, zelfontwikkeling en de vrouwelijke psyche uiteenzette. Ze publiceerde haar werk zowel in wetenschappelijke tijdschriften als in boekvorm, gericht op zowel vakgenoten als een breder publiek.